Category Archives: αλλαγή

Αλλαγή εκ των έσω; τίνι τρόπω;

Η προσπάθεια του Günter Wallraf και ένα φαινομενικά άσχετο μελοποιημένο ποίημα του Leonard Cohen.

Στο βιβλίο γίνεται εκτενής αναφορά σε όσα είδε, έζησε και έμαθε στην Ελλάδα του 1974 ο Βάλραφ, μόλις μερικούς μήνες πριν από το πραξικόπημα και την εισβολή στην Κύπρο, κατά την λεγόμενη Μεταπολίτευση.

Τον Μάιο του 1974 ο Günter Wallraf ταξίδεψε στην Ελλάδα ως μέλος επιτροπής συμπαράστασης στους πολιτικούς πρόσφυγες.

Ακόμη και τότε, η Ελλάδα, με τους ιστορικούς τόπους της καθώς και με την μακραίωνη ιστορία της, τα όμορφα τοπία και όλα τα νησιά της, ήταν ένας από τους πιο αγαπητούς τουριστικούς προορισμούς. Αλλά πίσω από την πρόσοψη της ελληνικής φιλοξενίας υπήρχε ένα στρατιωτικό καθεστώς που καταπίεζε τον ελληνικό λαό με δικτατορικές μεθόδους. Οποιαδήποτε αντίσταση αυτόματα τιμωρούνταν με φυλάκιση.

Αυτός ο φασισμός στο μέσον της Ευρώπης οδήγησε τον Γκίντερ Βάλραφ να συλλάβει το θεαματικότερο ως σήμερα εγχείρημά του. Στις 10 Μαΐου του 1974 αλυσοδέθηκε σε έναν φανοστάτη στην πλατεία Συντάγματος και μοίραζε φυλλάδια κατά της παραβίασης των δικαιωμάτων του ανθρώπου από το ελληνικό στρατιωτικό καθεστώς και την πρακτική του των τυχαίων συλλήψεων καθώς και του βασανισμού των πολιτικών αντιπάλων του.

Φυσικά κάτι τέτοιο είχε οδυνηρότατες συνέπειες. Ένστολοι έκοψαν τις αλυσίδες του και τον συνέλαβαν μπροστά στα μάτια των περαστικών. Κατόπιν, τον έκαναν να αισθανθεί τι ήταν αυτοί τους οποίους κατήγγελλε.

Τον συνέλαβαν στις 3 μμ. και τον βασάνισαν στο αστυνομικό τμήμα και σε δύο άλλα μέρη ως τις 3 πμ. Τον χτύπησαν στο κεφάλι και έσπασαν ένα δάκτυλο του ποδιού του με σιδερένιο λοστό. Οι ένστολοι άνδρες τον χτύπησαν στο συκώτι και στην σπλήνα. Αυτή η απίστευτη, απίθανα επώδυνη αγριότητα υπήρξε σοκ για τον Βάλραφ, που φοβήθηκε για τη ζωή του. Χρόνια μετά υπέφερε ακόμη από τα αποτελέσματα αυτής της μεταχείρισης.

Στις 26 Μαΐου 1974, ο Βάλραφ καταδικάστηκε σε 14 μηνες φυλάκισης από το ειδικό στρατοδικείο στην Αθήνα. Θα εξέτιε την φυλάκισή του στον Κορυδαλλό.

Οι αντιδράσεις στην εκστρατεία του Βάλραφ στην Ελλάδα και στην Γερμανία υπήρξαν πολύ διαφορετικές μεταξύ τους. Στην Ελλάδα, η πράξη αλληλεγγύης προς τους πολιτικούς κρατούμενους εξελήφθη ως σημάδι ελπίδας. Σε συνέντευξη προς τον διεθνή τύπο, ο Κανελλόπουλος, ο τελευταίος νόμιμα εκλεγμένος πρωθυπουργός, αποκάλεσε την πράξη αλληλεγγύης του Βάλραφ «φως στον μαύρο ουρανό της δικτατορίας».

Στην αστική Γερμανία, από την άλλη πλευρά, άρχισε κριτική κατά του Βάλραφ. Του απέδιδαν ότι το μόνο που επιχείρησε να κάνει ήταν να αποκτήσει δημοσιότητα —μεταθέτοντας έτσι την όλη συζήτηση από το τι γινόταν στην Ελλάδα των συνταγματαρχών στην ηθική υπόσταση του συμπατριώτη τους. Παραταύτα, η ευαισθητοποίηση των γερμανών πολιτών για την πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα αυξανόταν σταθερά.

Ο Βάλραφ την ημέρα της αποφυλάκισής του από τον Κορυδαλλό.

Ύστερα από 77 ημέρες στην φυλακή και το τέλος της στρατιωτικής χούντας, ο Βάλραφ αφέθηκε ελεύθερος. Έξω από το τείχος της φυλακής τον περίμενε ένα ενθουσιώδες πλήθος. Είχαν έρθει χιλιάδες Έλληνες και συμπαθούντες από άλλες χώρες. Άντρες τον σήκωσαν στους ώμους και τον περιέφεραν στο συγκεντρωμένο πλήθος. Μόλις που είχε προλάβει να τον αγκαλιάσει λίγο πριν η γυναίκα του, ανακουφισμένη από την ανησυχία τόσων μηνών!

Επιστρέφοντας στην Γερμανία ο Βάλραφ έδωσε δεκάδες συνεντεύξεις, όπου είχε την ευκαιρία να απαντήσει στην κριτική που είχε δεχτεί στην ίδια την χώρα του και στην υπόλοιπη Δύση: «Τουλάχιστον δεν περίμεναν να αποφυλακιστώ;». Και στην κατηγορία ότι δεν έδωσε την παράστασή του σε κάποια δικτατορία του Ανατολικού Μπλοκ απαντούσε: «Δεν θα υπήρχε κανένας κίνδυνος. Θα είχα την υποστήριξη του Δυτικού τύπου. Επιπλέον, γρήγορα σε απελαύνουν από τέτοιες χώρες. Δεν έχω την ικανότητα να πηδάω από βαγόνια σε κίνηση, και εκτός από αυτό θέλησα να κάνω κάτι για την ηθική διάσταση της πολιτικής».

Πάντως, αυτό που προκύπτει χρόνια μετά από τα γεγονότα είναι ότι ο Βάλραφ δεν ενέπλεξε κανέναν στην πράξη διαμαρτυρίας του, προφυλάσσοντας έτσι οποιονδήποτε άλλον από τις δυσάρεστες συνέπειες που μόνον εκείνος υπέστη. Στην περίπτωσή του μάλιστα είναι ολοφάνερο τι θα πει να αγωνίζεσαι κατά του συστήματος εκ των ένδον.

ΙΔΕΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΠΟΛΛΑ! Educational ideas for teachers!

Ένα blog για εκπαιδευτικούς, εκπαιδευόμενους και όχι μόνο! A blog for teachers!

Αντικλείδι

Θέματα -Πηγές-Σκέψεις-Τεχνικές & εργαλεία για τη διδασκαλία της

XYZ Contagion

Ο κόσμος σε 360 μοίρες. Στιγμές και όψεις της ελληνικής (και όχι μόνο) δημόσιας πραγματικότητας από ένα ιστολόγιο που αγαπάει την έρευνα. Επειδή η αλήθεια είναι μεταδοτική.