28 Οκτωβρίου 1941

Η αυτοεξόριστη ελληνική κυβέρνηση υπό τον Εμμανουήλ Τσουδερό, απηύθυνε μήνυμα προς τον ελληνικό λαό με την ευκαιρία της πρώτης επετείου από το ΟΧΙ της 28ης Οκτωβρίου 1940. Το υπέγραψε ο Αλέξανδρος Σακελλάριος, υπουργός των Ναυτικών και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Τσουδερού:

Ελληνικέ Λαέ,

Σήμερα, σκλαβωμένος όπως είσαι, δεν θα ημπορέσης ούτε να εορτάσης την πλέον ένδοξον ημέραν της νεωτέρας ιστορίας σου ούτε να τιμήσης τους ηρωικούς σου νεκρούς του πρώτου έτους του πολέμου. Το καθήκον αυτό το εκάμαμεν εμείς εδώ.

Το χυθέν αίμα των παιδιών και αδελφών μας και αι υλικαί καταστροφαί που υφίσταται ακόμη η χώρα μας δεν επήγαν εις μάτην. Ουδέποτε αι εθνικαί μας βλέψεις ατενίζονται προσεκτικώτερα και ευνοϊκώτερα από τους ισχυρούς της γης. Ουδέποτε αι ελευθερίαι σου εξασφαλίζονται ουσιαστικότερα.

Θα νικήσουμε διότι όλαι αι ηθικαί και υλικαί δυνάμεις του κόσμου τούτου πολεμούν μαζί μας κατά του ψεύδους και της τυραννίας.

Τότε ελεύθερος εξωτερικώς και εσωτερικώς θα μπορέσεις να δημιουργήσης το μέλλον σου, όπως εις σε συμφέρει, όπως σου ανήκει δικαιωματικώς.

  1. Αίαντα, έχεις δίκιο, θαρρώ κι εγώ ότι η επέτειος στην Αίγυπτο θα γιορτάστηκε με κάποια δοξολογία εις μνμήμην των πεσόντων. Κάποιοι εκ των επισήμων θα εκφώνησαν σύντομους λόγους στους παριστάμενους Έλληνες των υπολειμμέτων του ελληνικού στρατού, για να τους παρακινήσουν να εξακολουθήσουν το αγώνα μέχρι την τελική ήττα του Άξονα και την απελευθέρωση της Ελλάδας, υπό τις εντολές των Βρετανών του Συμμαχικού Στρατηγείου Μέσης Ανατολής.
    Ενδιαφέρουσα η εικασία για το ποιος έγραψε το μήνυμα που υπέγραψε ο Σακελλάριος. Πρέπει να αναζητήσω κάποια αναφορά στα λεπτομερή ημερολόγια του Σεφέρη, μόλις επιστρέψω από την Θεσσαλονίκη. Πάντως, έχω συγκρατήσει το πολύ ωραίο κείμενο του ανακοινωθέντος που συνέταξε ως εκπρόσωπος τύπου (στα γαλλικά) για τους ξένους ανταποκριτές τύπου, όταν εκδηλώθηκε η γερμανική επίθεση κατά της Ελλάδας στις 6 Απριλίου του 1941. Αν το βρω, θα προσπαθήσω να σου το στείλω-, ίσως να το διαβάζατε μαζί με τα παιδιά.
    Το κείμενο θα το άκουσαν από την ελληνική εκπομπή του BBC όσοι, λίγοι, είχαν κρύψει έναν ραδιοφωνικό δέκτη από τους Γερμανούς που σφράγιζαν τις ραδιοφωνικές συχνότητες. Πάντως, νιώθω κι εγώ ότι τα αισθήματα του κόσμου στην Αθήνα για τα γεγονότα της 27ης και 28ης Οκτωβρίου εκείνης της χρονιάς, θα ήταν ανάμεικτα: ενός είδους ικανοποίηση που υπήρχαν κάποι με κότσια που αψήφησαν τους Γερμανούς και τους Ιταλούς, και ταυτόχρονα φόβος για τα πιθανά αντίποινα των Γερμανών. Ακόμη ήταν νωπά τα αντίποινα για το κατέβασμα της γερμανικής σημαίας που κυμάτιζε στην Ακρόπολη από τον Γλέζο και τον Σιάντα στις 30 Μαΐου του 1941.
    Κι εγώ σκέφτομαι καμιά φορά αν και κατά πόσο φαντάζονταν την πείνα του χειμώνα του 1941-1942 και όσα άλλα φοβερά ακολούθησαν, μαζί και τα γεγονότα της 4ης Δεκεμβρίου 1944, κι όλα τα άλλα του Εμφυλίου και της ανώμαλης περιόδου που τον ακολούθησε ως το 1967… Είχα ρωτήσει συχνά τους δικούς μου όσο ζούσαν – όχι δεν τα είχαν φανταστεί. Αλλά, πάλι, έλεγαν ότι δεν ήξεραν και για όλα όσα γίνονταν σε όλη την χώρα και έξω από αυτήν. Άλλωστε, όπως έλεγε και η γιαγιά μου, «δεν ήταν μικρό πράγμα να προσπαθείς να επιζήσεις και να φροντίσεις τα παιδιά σου, κι ούτε είχαμε εφημερίδες που να μας πληροφορούν ή κάποιο κρυμμένο ραδιόφωνο ν’ακούμε το Λονδίνο. Ό,τι μαθαίναμε ήταν μια είδηση από ‘δω μια είδηση από ΄κει… Κι ύστερα, αυτό που μας ένοιαζε πιο πολύ ήταν αν νικούν οι Ρώσοι, οι Άγγλοι, οι Αμερικάνοι, πότε θα γίνει απόβαση, πότε θα ξεκουμπιστούν να φύγουν. Κι ήταν κι ο φόβος του χαφιέ… δε δείχναμε εύκολα τι σκεφτόμασταν, δεν είμαστα όπως εσείς…».

    «Πολλά τα είπα, συμπαθάτε με!», που έλεγε κι η κυρά-Δέσποινα 🙂

    Μου αρέσει!

  2. Δυσκολεύομαι να φανταστώ πώς τίμησαν την πρώτη επέτειο του ΟΧΙ τα μέλη της τελευταίας βασιλικής κυβέρνησης στην Αίγυπτο, ίσως με μια δοξολογία.
    Αναρωτιέμαι δε αν αυτό το συγκεκριμένο κείμενο το έγραψε ο Γιώργος Σεφεριάδης, υπεύθυνος Τύπου, ή κάποιος άλλος. Επίσης, αναρωτιέμαι αν και πότε έφτασε το μήνυμα στην Ελλάδα, στην Αθήνα. Φαντάζομαι, όμως, ότι στην Αθήνα συζητιόταν το τι είχε γίνει την νύχτα της 27ης προς την 28η στον Υμηττό, ποιοι είναι αυτοί του ΕΑΜ και τι έγινε το πρωί της 28ης στο Σύνταγμα και στο Πανεπιστήμιο. Σαν να ακούω, πάντως, σε πολλά σπίτια την συμβουλή, ιδίως προς νέους και δη φοιτητές: «Εσύ να προσέχεις, να μην ανακατεύεσαι με τέτοια, αυτοί είναι άγριοι, δεν αστειεύονται» — ίδιο νόημα σε όλες της παραλλαγές που οι πολιτικές πεποιθήσεις, η κοινωνική θέση και το μορφωτικό επίπεδο επέβαλαν.
    Άραγε να ψυχανεμιζόταν κανείς το τι θα σήμαινε ο χειμώνας του 1941-1942; Άραγε να είχε κανείς μια ιδέα για το πού θα βρισκόταν ο ίδιος και οι δικοί του 4-5 χρόνια αργότερα;
    Σ’ευχαριστώ, πάντως, που μου έβαλες τέτοιες σκέψεις στον νου πρωινιάτικα, παραμονή της επετείου της 28ης Οκτωβρίου… που πολλοί από τους φερόμενους ως ηγέτες της χώρας (πολύ μου άρεσε αυτή η έκφραση στο Twitter) θα ήθελαν να σβήσουν μια και καλή σήμερα, εν έτει 2012…

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

ΙΔΕΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΠΟΛΛΑ! Educational ideas for teachers!

Ένα blog για εκπαιδευτικούς, εκπαιδευόμενους και όχι μόνο! A blog for teachers!

Αντικλείδι

Θέματα -Πηγές-Σκέψεις-Τεχνικές & εργαλεία για τη διδασκαλία της

XYZ Contagion

Ο κόσμος σε 360 μοίρες. Στιγμές και όψεις της ελληνικής (και όχι μόνο) δημόσιας πραγματικότητας από ένα ιστολόγιο που αγαπάει την έρευνα. Επειδή η αλήθεια είναι μεταδοτική.

Αρέσει σε %d bloggers: